Dla Ciebie, nie dla dorosłych
Jeśli to czytasz, to pewnie coś się w Tobie zmienia. Może zauważyłaś coś na majtkach. Może boli Cię brzuch inaczej niż zwykle. A może po prostu czujesz, że to już niedługo, i nie wiesz, jak o tym powiedzieć.
Usiądź wygodnie. Ten tekst jest tylko dla Ciebie. Nikt nie sprawdza, ile czasu tu spędzasz, i nikt nie oczekuje, że od razu będziesz wiedziała, co zrobić. Przejdziemy przez to razem, krok po kroku.
Zanim zaczniemy
Z Tobą jest wszystko w porządku. Okres to nie choroba, nie wstydliwy sekret i nie Twoja wina. To znak, że Twoje ciało robi dokładnie to, co powinno.
Po czym poznać, że okres jest blisko?
Ciało zwykle daje sygnały wcześniej. Nie musisz mieć wszystkich. Przesuń karty w bok.
PRZESUŃ →
💧
Wydzielina na majtkach
Biała albo przezroczysta. Często pojawia się od kilku miesięcy do roku przed pierwszym okresem. To normalne i zdrowe.
🌱
Piersi się zmieniają
Zwykle pierwszy okres przychodzi mniej więcej 2 lata po tym, jak piersi zaczęły rosnąć. To taki wewnętrzny zegar.
📏
Szybko rośniesz
Spodnie nagle za krótkie? Duży skok wzrostu często poprzedza pierwszy okres.
🌀
Brzuch i emocje
Ciągnięcie w dole brzucha, wzdęcia, więcej łez albo złości bez powodu. Hormony naprawdę potrafią namieszać.
🟤
Brązowe plamki
Uwaga: to może już być pierwszy okres. Pierwsza krew często nie jest czerwona, tylko brązowa albo różowa. Wiele dziewczyn tego nie wie.
Dlaczego tak trudno to powiedzieć?
Bo to dotyczy Twojego ciała, a ciało to coś bardzo osobistego. Do tego dochodzi myśl: „a co, jeśli mama zrobi z tego wielką sprawę?”. Albo: „a co, jeśli powie tacie?”. Te myśli są zupełnie zrozumiałe.
Co teraz czujesz? Może kilka rzeczy naraz:
Każde z tych uczuć jest w porządku. Nawet jeśli się wykluczają. Wstyd nie znaczy, że robisz coś złego. Wstyd często pojawia się wtedy, gdy coś jest dla nas po prostu bardzo ważne.
I jeszcze jedno, co warto wiedzieć: Twoja mama najpewniej czekała na ten moment. Może nawet sama zastanawiała się, jak zacząć tę rozmowę z Tobą. Często mamy też się stresują. Jesteście w tym razem, nawet jeśli żadna z Was jeszcze o tym nie powiedziała.
Zanim powiesz cokolwiek
Oddychaj ze mną
Kiedy kółko rośnie, weź powolny wdech nosem. Kiedy maleje, wypuść powietrze ustami. Trzy takie oddechy uspokajają serce i głowę. Naprawdę.
4 SEKUNDY WDECH · 4 SEKUNDY WYDECH
5 sposobów, żeby zacząć
Nie ma jednego dobrego sposobu. Wybierz ten, który jest najbardziej „Twój”. Możesz zacząć od najmniejszego kroku.
PRZESUŃ →
SPOSÓB 1
Napisz wiadomość
Nawet jeśli mama jest w pokoju obok. Pisanie jest łatwiejsze niż mówienie i to jest zupełnie OK.
SPOSÓB 2
Obok siebie, nie naprzeciwko
W samochodzie, na spacerze, przy gotowaniu. Kiedy nie musicie patrzeć sobie w oczy, rozmowa o trudnych rzeczach idzie dużo łatwiej. Tak działa nasz mózg, nie tylko Twój.
SPOSÓB 3
Karteczka
Zostaw ją na poduszce mamy albo w jej torebce. Krótko, bez tłumaczenia się.
SPOSÓB 4
Pokaż ten tekst
Wyślij mamie link do tego wpisu z jednym zdaniem: „Przeczytaj, to trochę o mnie”. Resztą zajmie się ona. Serio, to się liczy jako odważny krok.
SPOSÓB 5
Wasze tajne hasło
Umówcie się na słowo, które znaczy „mam okres, potrzebuję pomocy”. Na przykład „kod truskawka”. Działa przy wszystkich, nawet przy bracie przy stole.
Ułóż swoją wiadomość do mamy
Dwa kliknięcia i masz gotowego SMS-a. Wybierz, co czujesz, a potem czego potrzebujesz.
Krok 1: jak się teraz czujesz?
😬Trochę się stresujęWYBIERZ
Krok 2: czego potrzebujesz?
💬RozmowyWYBIERZ
TWOJA WIADOMOŚĆ JEST GOTOWA
Przytrzymaj palec na tekście, żeby go skopiować. Zmień, co chcesz, to ma brzmieć jak Ty.
🛍️Pomocy z zakupamiWYBIERZ
TWOJA WIADOMOŚĆ JEST GOTOWA
Przytrzymaj palec na tekście, żeby go skopiować. Zmień, co chcesz, to ma brzmieć jak Ty.
🙈Wstydzę sięWYBIERZ
Krok 2: czego potrzebujesz?
💬RozmowyWYBIERZ
TWOJA WIADOMOŚĆ JEST GOTOWA
Przytrzymaj palec na tekście, żeby go skopiować. Zmień, co chcesz, to ma brzmieć jak Ty.
🛍️Pomocy z zakupamiWYBIERZ
TWOJA WIADOMOŚĆ JEST GOTOWA
Przytrzymaj palec na tekście, żeby go skopiować. Zmień, co chcesz, to ma brzmieć jak Ty.
✨Jestem ciekawaWYBIERZ
Krok 2: czego potrzebujesz?
💬RozmowyWYBIERZ
TWOJA WIADOMOŚĆ JEST GOTOWA
Przytrzymaj palec na tekście, żeby go skopiować. Zmień, co chcesz, to ma brzmieć jak Ty.
🛍️Pomocy z zakupamiWYBIERZ
TWOJA WIADOMOŚĆ JEST GOTOWA
Przytrzymaj palec na tekście, żeby go skopiować. Zmień, co chcesz, to ma brzmieć jak Ty.
Mapa odwagi: małe kroki
Duże rzeczy łatwiej robi się po kawałku. Nie musisz od razu przejść całej drogi. Wystarczy pierwszy krok.
Przyznaj to sama przed sobą
„Chyba niedługo dostanę okres i chcę, żeby ktoś o tym wiedział.” Już samo to jest dużym krokiem.
Wybierz moment
Nie wtedy, gdy mama się spieszy albo jest zła. Lepiej wieczorem, w weekend albo w drodze gdzieś.
Powiedz jedno zdanie
Nie musisz przygotowywać przemowy. Jedno zdanie otwiera drzwi, a mama zrobi resztę.
Pozwól sobie pomóc
Zakupy, zestaw do plecaka, odpowiedzi na pytania. Nie musisz ogarniać tego sama.
Gotowe zdania na różne sytuacje
Możesz je przepisać słowo w słowo. Nikt się nie zorientuje, a nawet jeśli, to co z tego.
KIEDY PODEJRZEWASZ, ŻE TO NIEDŁUGO
„Mamo, zauważyłam, że coś się zmienia w moim ciele. Chyba niedługo dostanę okres. Możemy kupić to, co będzie mi potrzebne?”
KIEDY TO JUŻ SIĘ STAŁO
„Mamo, chyba dostałam okres. Nie wiem, co teraz zrobić. Pomożesz mi?”
KIEDY CHCESZ, ŻEBY ZOSTAŁO MIĘDZY WAMI
„Chcę Ci o czymś powiedzieć, ale proszę, niech to zostanie między nami. Sama zdecyduję, komu jeszcze o tym powiem.”
KIEDY POTRZEBUJESZ TYLKO, ŻEBY CIĘ WYSŁUCHAŁA
„Mamo, nie potrzebuję teraz rad. Potrzebuję, żebyś mnie po prostu przytuliła.”
To ostatnie zdanie jest ważne. Masz prawo mówić, czego potrzebujesz. To Twoje ciało i Twoja historia.
Mit czy fakt? Sprawdź się
Kliknij kartę, żeby zobaczyć odpowiedź.
PRZESUŃ →
MIT CZY FAKT?Wszyscy zauważą, że mam okres.Kliknij ↓
Mit. Podpaski są cienkie, a ludzie są zajęci sobą. Nikt nie widzi tego, czego nie pokażesz.
MIT CZY FAKT?Podczas okresu traci się bardzo dużo krwi.Kliknij ↓
Mit. Wygląda na więcej, niż jest. Zwykle to kilka łyżek przez cały okres.
MIT CZY FAKT?Na początku okres może być nieregularny.Kliknij ↓
Fakt. Przez pierwsze lata przerwy między okresami bywają różne. Ciało dopiero się uczy swojego rytmu.
MIT CZY FAKT?Z okresem nie wolno ćwiczyć.Kliknij ↓
Mit. Ruch często nawet zmniejsza ból. Ale jeśli źle się czujesz, masz prawo odpuścić.
Wybierz swoją drogę
Krótka historia, w której to Ty decydujesz. Nie ma złych wyborów, każda droga prowadzi do dobrego końca. Tak jak w prawdziwym życiu.
ROZDZIAŁ 1 · WTOREK, MATEMATYKA
Pani tłumaczy ułamki, a Ty czujesz coś dziwnego. Ciepło, wilgoć, lekkie ciągnięcie w brzuchu. W głowie tylko jedna myśl: „czy to jest TO?”. Co robisz?
→Podnoszę rękę i proszę o wyjście do toalety
„Mogę wyjść?” Pani kiwa głową, nawet nie odrywając wzroku od tablicy. Nikt w klasie nic nie zauważył.
Zamykasz drzwi kabiny. Na majtkach jest brązowa plamka. Serce Ci wali, ale przypominasz sobie: pierwsza krew często nie jest czerwona. To okres. Co robisz?
→Składam papier toaletowy i idę do pielęgniarki
Kilka warstw papieru wystarczy na chwilę. Idziesz korytarzem i nikt nawet nie spojrzy w Twoją stronę.
ZAKOŃCZENIE: DAŁAŚ RADĘ
Pani pielęgniarka nawet nie mrugnęła. Dała Ci podpaskę i powiedziała: „Witaj w klubie, kochana”. Wróciłaś na lekcję i nikt niczego nie zauważył. Wieczorem opowiadasz wszystko mamie i obie się śmiejecie.
→Piszę do mamy: „kod truskawka”
Odpowiedź przychodzi po minucie: „Jestem z Ciebie dumna. Idź do pielęgniarki, przyjadę po Ciebie po lekcjach ❤”.
ZAKOŃCZENIE: ULGA
Po lekcjach mama czeka przy szkole. Nic nie mówi, tylko mocno Cię przytula, a w domu czeka herbata i pudełko ze wszystkim, czego potrzebujesz. Okazuje się, że najgorsze było czekanie. Samo powiedzenie trwało pięć sekund.
→Czekam do końca lekcji, jeszcze 20 minut
Te 20 minut ciągnie się jak godzina. Zawiązujesz bluzę wokół bioder, na wszelki wypadek. Dzwonek. Szybkim krokiem idziesz do toalety.
Zamykasz drzwi kabiny. Na majtkach jest brązowa plamka. Serce Ci wali, ale przypominasz sobie: pierwsza krew często nie jest czerwona. To okres. Co robisz?
→Składam papier toaletowy i idę do pielęgniarki
Kilka warstw papieru wystarczy na chwilę. Idziesz korytarzem i nikt nawet nie spojrzy w Twoją stronę.
ZAKOŃCZENIE: DAŁAŚ RADĘ
Pani pielęgniarka nawet nie mrugnęła. Dała Ci podpaskę i powiedziała: „Witaj w klubie, kochana”. Wróciłaś na lekcję i nikt niczego nie zauważył. Wieczorem opowiadasz wszystko mamie i obie się śmiejecie.
→Piszę do mamy: „kod truskawka”
Odpowiedź przychodzi po minucie: „Jestem z Ciebie dumna. Idź do pielęgniarki, przyjadę po Ciebie po lekcjach ❤”.
ZAKOŃCZENIE: ULGA
Po lekcjach mama czeka przy szkole. Nic nie mówi, tylko mocno Cię przytula, a w domu czeka herbata i pudełko ze wszystkim, czego potrzebujesz. Okazuje się, że najgorsze było czekanie. Samo powiedzenie trwało pięć sekund.
Pytania, które czasem się chowają
Są pytania, których nie zadajemy na głos, bo wydają się głupie albo zbyt wstydliwe. Nie ma takich. Rozwiń te, które Cię ciekawią.
Czy to normalne, że tak bardzo się wstydzę?+
Tak. Prawie każda dziewczyna to czuje. Wstyd zwykle maleje, kiedy powiesz o czymś na głos pierwszy raz. Najtrudniejsze jest pierwsze zdanie, potem robi się lżej.
Co jeśli mama zareaguje dziwnie?+
Może się wzruszyć, zaśmiać ze zdenerwowania albo zacząć mówić za dużo naraz. To jej emocje, nie Twoja wina. Dla niej to też ważny moment: jej mała córka dorasta. Daj jej chwilę. Możesz powiedzieć: „Mamo, spokojnie, chcę tylko, żebyś wiedziała”.
Czy mama powie o tym tacie albo komuś innemu?+
Możesz ją wprost poprosić, żeby tego nie robiła. To Twoja informacja i Ty decydujesz, kto ją dostanie. Tata też może pomóc, wiele dziewczyn mówi o tym właśnie jemu, i to też jest w porządku.
A jeśli nie mam mamy obok?+
Rodziny są różne. Możesz porozmawiać z tatą, babcią, ciocią, starszą siostrą, pielęgniarką szkolną albo pedagożką. Liczy się to, żebyś miała przy sobie dorosłą osobę, której ufasz. Nie musisz być z tym sama.
Co jeśli dostanę okres w szkole?+
To zdarza się bardzo wielu dziewczynom i każda sobie poradziła. Plan:
1. Idź spokojnie do toalety.
2. Jeśli nie masz podpaski, złóż kilka warstw papieru toaletowego. To działa na chwilę.
3. Poproś o pomoc pielęgniarkę szkolną, pedagożkę albo zaufaną nauczycielkę. One mają z tym do czynienia często.
4. Jeśli coś przeciekło, zawiąż bluzę wokół bioder.
5. Napisz do mamy wasze tajne hasło.
Podpaski czy tampony?+
Na początek najłatwiej z podpaskami. Zmieniaj je co kilka godzin. Tampony też można używać, kiedy poczujesz się gotowa, warto wtedy wybrać najmniejszy rozmiar i przeczytać ulotkę razem z mamą. Tampon zmieniaj najpóźniej po 8 godzinach.
Czy to boli?+
U niektórych wcale, u innych trochę ciągnie w dole brzucha albo w plecach. Pomaga termofor, ciepła herbata, spokojny ruch. Jeśli ból jest tak silny, że nie możesz normalnie funkcjonować, powiedz o tym mamie. Taki ból nie jest czymś, co trzeba „przecierpieć”.
Moje koleżanki już mają okres, a ja nie. Czy coś jest ze mną nie tak?+
Nie. Każde ciało ma swój zegar. Pierwszy okres może przyjść w wieku od mniej więcej 10 do 15 lat i to wszystko jest normalne. Nie ma wyścigu.
Mini-zestaw do plecaka
Spakuj go razem z mamą. To świetny, mniej stresujący sposób na rozpoczęcie rozmowy: „Mamo, pomożesz mi zrobić taki zestaw?”.
2 lub 3 podpaski
zapasowe majtki
chusteczki nawilżane
mała torebka na zużytą podpaskę
dyskretne etui, żeby wszystko było w jednym miejscu
Kiedy warto pójść z mamą do lekarza?+
Powiedz mamie i umówcie wizytę, jeśli:
• masz 15 lat i okres jeszcze się nie pojawił,
• krwawienie jest tak duże, że podpaska przecieka co godzinę lub dwie,
• okres trwa dłużej niż 7 dni,
• ból jest tak silny, że nie możesz iść do szkoły,
• czujesz się słabo, kręci Ci się w głowie albo mdlejesz.
Na koniec
Nie musisz robić tego idealnie. Możesz się zaczerwienić, zająknąć, zacząć od „bo wiesz, tego…”. To nadal będzie odważne. Odwaga nie polega na tym, że się nie boisz, tylko na tym, że mimo strachu robisz pierwszy krok.
A kiedy już powiesz, najczęściej poczujesz coś bardzo przyjemnego: ulgę. I to, że nie jesteś z tym sama.
Zdrapki odwagi
Zdrap, co chcemy Ci powiedzieć
PRZESUŃ →
Twój pierwszy krok na dziś
Wybierz jeden sposób z tego wpisu. Tylko jeden. Resztę zrobicie razem.
Mamo, jeśli to czytasz
Twoja córka właśnie zrobiła coś odważnego. Przyjmij to spokojnie i z czułością, bez pośpiechu i bez oceniania. Jeśli chcesz mieć wszystko przygotowane w jednym miejscu, zajrzyj do naszych boxów na pierwszą miesiączkę.
Zobacz Easy Days Box
Zaloguj przez Google